Πρόδρομος -Δραγουλάς Παρου

Ο Πρόδρομος είναι γνωστός από τη μεσαιωνική εποχή, τότε που αρχίζει να παίρνει μορφή σαν οργανωμένος οικισμός, δηλαδή κατά τους 16ο-17ο αιώνες. Και ως χωριό εννοούμε το μεσαιωνικό τμήμα, γιατί στην εποχή μας έχει επεκταθεί, καθώς παρατηρείται οικοδομική δραστηριότητα σε κτήματα που έχουν γίνει οικόπεδα, προς όλες τις κατευθύνσεις.
Ως «χωρίον Δραγουλά» αναφέρεται σε έγγραφο της 4ης Μαρτίου 1723 και ως Δραγουλά το αναφέρει ο F. Veber Thiersch (1838), ενώ άλλοι περιηγητές και ιστορικοί, όπως ο L.Ross (1840), Rasch di Krienen, o Pitton de Towrnefort (1727) και ο Ζελέντης τον γράφουν αντίστοιχα: Τραγουλάς, Τραουλάς, Ντραγουλάς και Ντραουλάς.


Η όλη φυσιογνωμία του χωριού με τους καθαρούς δρόμους, τα παραδοσιακά σπίτια (παλαιά και σημερινά), τα γραφικά περιβόλια, τα καλλιεργήσιμα χωράφια, τα αμπέλια και τα λιογύρια στη ευρύτερη περιοχή, μας ικανοποιεί αισθητικά και μας ευφραίνει ψυχικά και πνευματικά, καθώς αντικρίζουμε ένα κομμάτι Παριανής γης και καλλιτεχνικής ομορφιάς του τοπίου, που δεν το μόλεψαν ακόμα τα μεγαθήρια και οι αντιαισθητικές μορφές της σύγχρονης αρχιτεκτονικής. Είναι και οι άνθρωποί του που προσπαθούν να διατηρήσουν το αγνό, παλαιό ύφος του χωριού τους, ενώ παράλληλα τονίζουν την εγκάρδια, φιλόξενη και χαρούμενη και δημιουργική διάθεσή τους, όντας απόγονοι παλαιών γηγενών οικογενειών, αλλά και νεωτέρων, που φέρουν τα επώνυμα :
Γεμελιάρης, Γλυνός, Δαμίας, Δελέντας, Καβάλλης, Καλουδάς, Λιβάνιος , Μηλαίος, Μαρμαρινός, Παυλάκης, Ραγκούσης, Ρίτσος, Ρούσσος, Σκιαδάς, Σομπόνης, Συφάκης, Τζανακόπουλος κ.α..
Πέντε λεπτά με τα πόδια, δυτικά του χωριού, υπάρχει ερειπωμένο (διατηρείται σε καλή κατάσταση μόνο το καθολικό), το μοναστήρι της Παναγίας της Κοντιανής (Εισόδια της Θεοτόκου, του 16ου αιώνα. Ήταν μετόχιο της μονής Αγίας Κυριακής Λευκών που σώζεται ανακαινισμένη δυτικότερα στην περιφέρεια των Λευκών, το 1681, και το 1814 μετόχιο της μονής Αγίου Γεωργίου Λαγκάδας-Μάρπησσας, που έχει και αυτή ανακαινισθεί και αποτελεί ένα από τα προσκυνηματικά μέρη του νησιού, υψώνεται στα νοτιοδυτικά του Προδρόμου. Η Παναγία Κοντιανή πήρε τη προσωνυμία αυτή γιατί βρίσκεται κοντά στο χωριό.

Νοτιότερα, δίπλα στον δήμόσιο δρόμο, υψώνεται ολόλευκος ο περίβολος και το καθολικό του μοναστηριού του Αγίου Παντελεήμονα (Μονόκλιτη, καμαροσκέπαστη βασιλική του 17ου αιώνα), που πανηγυρίζει στις 27 Ιουλίου.

Στο τέλος του χωριού, νοτιοδυτικά, υπήρχε ο σχολικός κήπος με το μνημείο των ηρώων, που σήμερα έχει μετατραπεί σε γήπεδο με παιδική χαρά. Λίγο πιο κάτω, νότια, υπάρχει το Δημοτικό Σχολείο, που κάποτε ήταν βουερό μελίσσι, ενώ σήμερα μία αίθουσα χρησιμοποιείται για νηπιαγωγείο και μια μικρή για ιατρείο. Συνέχεια στο δρόμο μπροστά από το Δημοτικό υπάρχει το γεφυράκι και η ΠΗΓΑΔΑ από την οποία έπαιρνε νερό το χωριό. Η δεξαμενή βρισκόταν στο βόρειο μέρος του χωριού και σήμερα χρησιμοποιείται σαν αίθουσα εκδηλώσεων του Πολιτιστικού Συλλόγου "ΣΚΟΠΑΣ Ο ΠΑΡΙΟΣ".

Δεξαμενή ύδρευσης σήμερα υπάρχει δυτικά του χωριού πάνω από τις "ψαρόγες" από την οποία τροφοδοτούνται και τα ΜΑΡΜΑΡΑ. Το νερό προέρχεται από γεώτρηση.

( Το κείμενο έγραψε και μας παραχώρησε ευγενικά ο καθηγητής-συγγραφέας ΝΙΚΟΣ ΧΡ.ΑΛΙΠΡΑΝΤΗΣ. Τον ευχαριστούμε θερμότατα. Ελάχιστες αλλαγές και προσθήκες έκανε ο Γ.Δ. Παυλάκης.)
ΠΗΓΗ: Από ανάρτηση τηςΚατερίνα Φραντζή  (η φωτογραφία είναι του Γιάννης Βήχος Πάρος ‎ΠΡΟΔΡΟΜΟΣ ΠΑΡΟΥ (ΤΟ ΟΜΟΡΦΟ ΧΩΡΙΟ ΜΑΣ)